Artikel 77

Dit artikel had destijds tot doel de aanwezigheid van apotheken in commerciële complexen te vermijden. In de huidige omstandigheden is deze eis niet meer pertinent en moet herzien worden. Dit betekent echter niet dat de apotheker geen aandacht meer moet hebben voor de lokalisatie van zijn apotheek. De apotheek blijft inderdaad een bijzondere plaats aangezien deze is verbonden met de volksgezondheid. Deze specificiteit mag niet aangetast worden door een ondoordachte vestigingskeuze.

De nieuwe formulering van deze bepaling houdt ook rekening met het feit dat de apotheek meerdere ingangen kan hebben, met inbegrip van ingangen die uitgeven op andere ruimten, waartussen de patiënten vrij kunnen circuleren tijdens de openingsuren van de apotheek. Gezien dit niet verboden kan worden, moet de apotheker zorgvuldig de ruimte die toegang biedt tot de apotheek kiezen om de ernst, de geloofwaardigheid en het met de zorg gelinkte specifieke karakter van de apotheek te behouden. In elk geval moeten alle ingangen volledig kunnen afgesloten worden zonder dat de directe en gemakkelijke toegankelijkheid van de apotheek zonder grote obstakels tijdens de wachtdienst in het gedrang wordt gebracht.

Betreffende de toegankelijkheid tijdens de wachtdienst is de apotheker niet verplicht de deuren van de apotheek open te houden en mag hij om veiligheidsredenen beslissen om de patiënten te bedienen via een loket met parlofoon/videofoon. Bovendien raadt de Orde der Apothekers de apothekers aan om de betaalmogelijkheden tijdens de wachtdienst van de apotheek duidelijk aan te kondigen (cash, bancontact, contactloos…).

Het punt F.2 van de Gids voor de goede officinale farmaceutische praktijken (gevoegd bij het K.B. van 21 januari 2009 houdende onderrichtingen voor de apothekers) voorziet dat de apotheek “voor iedereen vlot toegankelijk” moet zijn. De toegang van personen met een beperkte mobiliteit moet dus o.a. verzekerd worden. 

De vestigingsregels van voor het publiek opengestelde officina’s zijn opgenomen in de artikels 9 tot 18 van de gecoördineerde wet van 10 mei 2015 betreffende de uitoefening van de gezondheidszorgberoepen en het Koninklijk besluit van 16 januari 2022 betreffende de registratie en spreiding van voor het publiek opengestelde apotheken. Er dient te worden opgemerkt dat krachtens deze regelgeving de activiteit van een apotheek nu ook uitgeoefend mag worden buiten het kadastraal perceel waarop de apotheek is gevestigd, voor zover deze activiteit accessoir blijft aan de uitbating van de apotheek op het bovenvermelde kadastraal perceel. Het kan een activiteit zijn, zoals de herverpakking of de opslag van geneesmiddelen, met uitzondering van de fysieke aflevering van geneesmiddelen, die wordt uitgeoefend op een aangrenzend bijkomend kadastraal perceel. Maar het kan ook de verkoop op afstand zijn van niet-voorschriftplichtige geneesmiddelen of de geautomatiseerde individuele medicatievoorbereiding die wordt uitgeoefend op een niet-aangrenzend kadastraal perceel gelegen binnen een straal van 50 kilometer. Het doel van het toestaan van de organisatie van deze “extra muros” activiteiten is een grotere efficiëntie te bereiken, waarbij de nodige voorzorgsmaatregelen op gebied van kwaliteit worden genomen36. 

Een apotheek gevestigd in een winkelcentrum werd als voldoende toegankelijk tijdens de wachtdienst beschouwd door de Conseil d’appel dankzij een lichtgevend kenteken en een wachtloket bij één van de ingangen van het winkelcentrum om een gemakkelijke toegang van de patiënten buiten de openingsuren van het winkelcentrum toe te laten. Anderzijds heeft een Provinciale Raad geoordeeld dat een apotheek die gevestigd was in het gebouw van een supermarkt, die tijdens de wachtdienst enkel toegankelijk was voor patiënten via een bewakingsagent die toegang mocht verlenen tot het gebouw, niet voldeed aan de voorwaarden van artikel 78. Deze apotheek deed overigens geen nachtwachten en droeg die systematisch over aan een andere apotheek, in strijd met de regelgeving en het artikel 25 van de Code.